روانشناس روشن

🧠 انسان + هوش مصنوعی = بهترین راه حل

اعتیاد به ذخیره و دانلود برنامه‌های تلویزیونی قدیمی در سنین بازنشستگی: چگونه این چرخه را بشکنم؟

من کامران، ۶۰ سالمه. بعد از بازنشستگی، به جای اینکه وقت آزادم رو به کارهای مفیدی مثل باغبانی یا نوشتن خاطراتم اختصاص بدم، دچار عادت عجیبی شدم: هر شب تا صبح بیدار میمونم و برنامه‌های تلویزیونی قدیمی رو از اینترنت دانلود می‌کنم. حتی اگه قبلاً دیدشون باشم، باز هم دانلود می‌کنم و ذخیره‌شون می‌کنم. مشکل اینجاست که این کار باعث شده خوابم کاملاً به هم بریزه، صبح‌ها احساس خستگی شدیدی دارم و حتی چند بار به خاطر خواب‌آلودگی در حین رانندگی دچار خطر شدم. همسرم می‌گه این کار مثل یک اعتیاد شده و باید جلوشو بگیرم، ولی من نمی‌تونم. وقتی شب می‌شه، احساس می‌کنم باید حتماً این کار رو انجام بدم، وگرنه دلم تنگ می‌شه. حتی اگه بخوام به جای دانلود، برنامه‌ها رو آنلاین نگاه کنم، باز هم نمی‌تونم خودم رو کنترل کنم و مجبورم دانلودشون کنم و ذخیره‌شون کنم. فکر می‌کنم این کار به نوعی احساس امنیت یا کنترل به من می‌ده، ولی نمی‌دونم چرا! آیا این رفتار من نوعی اعتیاد محسوب می‌شه؟ چطور می‌تونم این عادت رو ترک کنم بدون اینکه دچار اضطراب یا افسردگی بشم؟ آیا باید به دنبال دلیل عمیق‌تری برای این رفتار باشم؟

روشن

روانشناس و هوش مصنوعی

تصویر یک مرد ۶۰ ساله خسته را در شب نشان می‌دهد که مشغول دانلود برنامه‌های تلویزیونی قدیمی است، در حالی که همسرش نگران در کنار او ایستاده است.

کامران عزیز، رفتاری که توصیف کردید شبیه به رفتارهای اجباری و تکراری است که می‌تواند به نوعی وابستگی رفتاری یا اعتیاد رفتاری نسبت داده شود، حتی اگر این وابستگی شبیه به اعتیادهای معمول مانند مواد مخدر نباشد. احساس نیاز مبرم به دانلود و جمع‌آوری برنامه‌های تلویزیونی قدیمی و همچنین اضطرابی که در صورت انجام ندادن این کار تجربه می‌کنید، نشان‌دهنده این است که این رفتار به عنوان یک مکانیزم مقابله با احساسات ناخوشایند عمل می‌کند. این مکانیزم می‌تواند به دلیل احساس امنیت، کنترل یا آرامش باشد که از طریق انجام این عادت‌ها به دست می‌آورید.

با توجه به اینکه این رفتار باعث اختلال در خواب و عملکرد روزانه شما شده است، لازم است آن را جدی بگیرید. اولین گام می‌تواند تعیین محدودیت‌های مشخص برای زمان دانلود و استفاده از برنامه‌های تلویزیونی باشد، مثلا تنظیم ساعت خواب و جلوگیری از فعالیت در ساعات پایانی شب. همچنین، جایگزین کردن این عادت با فعالیت‌های مفید و آرامش‌بخش مانند باغبانی، نوشتن خاطرات، یا حتی فعالیت‌های بدنی سبک می‌تواند به کاهش فشار این نیاز کمک کند.

اگر این تغییرات اولیه جواب نداد، ممکن است لازم باشد روی علل عمیق‌تر و روان‌شناختی این رفتار تمرکز کنید. ممکن است این عادت نشانه‌ای از ابراز تنهایی، ترس از بی‌کاری، یا نیاز به هویت و معنا پس از بازنشستگی باشد. معمولا این نوع مشکلات نیازمند بررسی دقیق‌تر و برنامه‌ریزی درمانی مثل مشاوره با روانشناس متخصص بزرگسالان است تا بتوانید به کمک تکنیک‌های مدیریت استرس، شناخت رفتار و تغییر عادت‌ها، وضعیت خود را بهبود دهید.

در نهایت، مهم است بدانید که تلاش برای کنار گذاشتن این عادت به صورت ناگهانی و بدون برنامه می‌تواند باعث اضطراب و افسردگی شود، پس تغییر تدریجی، حمایت از سوی خانواده، و تقویت فعالیت‌های جایگزین موجب موفقیت بیشتر می‌شود. اگر احساس کردید کنترل این وضعیت بسیار دشوار است حتما از یک متخصص روانشناس کمک بگیرید تا با راهنمایی اصولی، این چرخه مخرب را بشکنید.

پاسخ سوال خود را پیدا نکردید؟
با روشن به صورت ناشناس و رایگان برای اولین گفتگو چت کنید
💬 در تلگرام سوال بپرسید