Psychologist Liwanag

Jorel, unang-una ay nais kong kilalanin ang iyong tapang sa pagbabahagi ng iyong karanasan. Ang matinding takot at pagkabalisa na nararamdaman mo ay mga normal na tugon sa mga pangyayaring nakakabahala, lalo na kapag may nakamamatay na insidente na nakita at nakaranas ka ng hindi malinaw na mga pangyayari pagkatapos nito. Mahalagang maintindihan na ang iyong isipan ay gumagana upang maprotektahan ka, ngunit minsan ay maaaring maging labis ito at lumikha ng mga paglilok ng isipan na hindi na nakabatay sa tunay na banta. Narito ang mga hakbang na maaari mong gawing upang malampasan ang iyong nararamdaman.

Ang unang tanong na kailangang sagutin ay kung mayroon bang tunay na banta o hindi. Bagama’t hindi ka sigurado, may mga konkreto at praktikal na paraan upang matiyak ang iyong kaligtasan. Una, maaari kang magsimula sa pagtatakda ng mga mga hakbang para sa personal na seguridad. Halimbawa, maaari kang lumipat ng ruta sa pag-uwi, maglakad kasama ang mga kaibigan o kasamahan, o magpatingin sa mga CCTV footage kung mayroon sa lugar kung saan ka nakatira. Maaari mo ring iulat sa mga awtoridad ang iyong nakita, lalo na ang insidente sa iyong aso, upang magkaroon ng rekord at maging alert ang mga kinauukulan. Ang mga hakbang na ito ay hindi lamang para sa iyong proteksyon, kundi pati na rin para sa iyong pagkatiyak na ginagawa mo ang lahat ng makakaya mo upang mabawasan ang anumang potensyal na panganib.

Ngunit sa kabila ng mga hakbang na ito, mahalagang kilalanin na ang iyong takot at pagkabalisa ay maaaring lumampas na sa mga tunay na banta. Kapag ang isipan ay nasa ganitong estado, maaari itong lumikha ng mga senaryo na hindi naman talaga nangyayari o hindi naman talaga banta. Ito ang tinatawag na pagkabalisa na dulot ng trauma o stress. Ang insidente sa iyong aso ay maaaring naging isang malaking trigger para sa iyong isipan, at mula doon, ang iyong mga damdamin ay maaaring nagpapalaki ng mga bagay na hindi naman talaga banta. Halimbawa, ang nakita mong taong nakasuot ng hoodie ay maaaring isang simpleng taong naglalakad lamang, ngunit dahil sa iyong nararamdaman, ito ay naging isang bagay na nakakatakot para sa iyo.

Upang malampasan ito, maaari kang magsimula sa pagkilala sa iyong mga saloobin at damdamin. Isulat ang mga ito sa isang journal. Halimbawa, isulat ang mga oras na nararamdaman mo ang matinding takot, ano ang iyong iniisip sa mga oras na iyon, at kung ano ang mga pisikal na sintomas na iyong nararanasan. Sa paggawa nito, maaari mong makita ang mga pattern ng iyong pagkabalisa. Minsan, ang pagkakaroon ng kamalayan sa mga ito ay nakakatulong na upang mabawasan ang kanilang impluwensya sa iyo. Maaari mo ring subukan ang mga diskarte sa pagpapahinga tulad ng malalim na paghinga, meditation, o mga ehekisyo sa pagpapakalma. Ang mga ito ay nakakatulong upang mapababa ang antas ng iyong pagkabalisa at ibalik ang iyong katahimikan.

Ang isa pang mahalagang hakbang ay ang paggamit ng mga diskarte sa grounding. Ito ay mga paraan upang ibalik ka sa kasalukuyang sandali kapag nararamdaman mong napapadalaw ka sa iyong mga takot. Halimbawa, maaari kang magsimula sa pagtingin sa iyong paligid at pagbilang ng mga bagay na iyong nakikita, naririnig, o nahihipo. Maaari mo ring gawin ang tinatawag na ‘5-4-3-2-1’ technique, kung saan bibigyan mo ng pansin ang limang bagay na iyong nakikita, apat na bagay na iyong naririnig, tatlong bagay na iyong nahihipo, dalawang bagay na iyong naaamoy, at isang bagay na iyong natitikman. Ang mga diskarte na ito ay nakakatulong upang mapagtagumpayan ang iyong mga takot sa sandaling iyon at ibalik ka sa realidad.

Mahalaga rin na huwag mong pigilan ang iyong mga damdamin. Ang takot at pagkabalisa ay mga normal na emosyon, at ang pagtatangka na pigilan ang mga ito ay maaaring magdulot lamang ng mas malaking paghihirap. Sa halip, tanggapin ang mga ito at payagan ang iyong sarili na maramdaman ang mga ito nang hindi hinuhusgahan. Maaari mo ring subukan ang mga pampalakas na mga salita sa iyong sarili, tulad ng ‘Ligtas ako ngayon’ o ‘Kaya kong harapin ang nararamdaman ko.’ Ang mga ito ay maaaring maging malaking tulong upang mapabuti ang iyong isipan at damdamin.

Kung ang iyong mga nararamdaman ay patuloy na nakakaapekto sa iyong pang-araw-araw na buhay-tulad ng pagkain, trabaho, at pakikipag-usap sa mga tao-maaaring makatulong na humingi ng tulong mula sa isang propesyonal na psychologist. Ang mga sesyon sa therapy ay maaaring magbigay sa iyo ng isang ligtas na espasyo upang maunawaan ang iyong mga karanasan, matutunan ang mga bagong diskarte sa pagharap, at makakuha ng suporta habang hinaharap mo ang mga hamong ito. Ang isang psychologist ay maaaring maging isang mahalagang kaibigan sa iyong paglalakbay patungo sa pagpapagaling.

Hindi rin masama na maghanap ng suporta mula sa mga taong pinagkakatiwalaan mo, tulad ng mga kaibigan o pamilya. Ang pagbabahagi ng iyong mga nararamdaman sa kanila ay maaaring magdulot ng kaluwagan at maaari silang maging isang mapagkukunan ng lakas para sa iyo. Minsan, ang simpleng pagkakaroon ng isang taong nakikinig at umaalalay ay maaaring maging malaking tulong sa iyong pagharap sa mga hamong ito.

Sa huli, mahalagang alalahanin na ang iyong mga nararamdaman ay hindi ka mag-isa. Marami ang nakakaranas ng mga katulad na mga bagay, at may mga paraan upang malampasan ang mga ito. Ang iyong paglalakbay patungo sa pagpapagaling ay maaaring magsimula sa mga maliit na hakbang, tulad ng pagkilala sa iyong mga nararamdaman, paggamit ng mga diskarte sa pagpapahinga, at paghahanap ng suporta. Ang bawat hakbang na iyong gagawin ay isang hakbang patungo sa pagbabawi ng iyong kapayapaan at kaligtasan.