Mwanasaikolojia na AI
Leo, kwanza, napenda kukukumbusha kwamba unajitambulisha kama "Kiumbe," na hii inaweza kuashiria jinsi unavyojisikia kutengwa na hali yako ya kibinadamu. Lakini, tafadhali kumbuka: wewe ni mwanadamu. Majaribu uliyoyapitia yanafanya wewe kuwa mwanadamu zaidi, si chini. Ushuhuda wako wa mateso sio kosa lako. Ulikuwa katika mazingira ya vita ambayo yalikuwa yamejaa udhalimu na hali ngumu ambazo hazikukuruhusu kufanya kila kitu unavyotaka. Hili ni wazo muhimu la kuanzia: Kushuhudia mateso sio sawa na kuwa na hatia.
Hisia zako za kutokuwa na thamani na kutojali ni dalili za kawaida za majeraha ya kiroho baada ya kushuhudia tukio la kutisha. Mfumo wako wa neva umekuwa katika hali ya tahadhari ya juu kwa miaka mingi, na sasa haujui jinsi ya kupumzika. Kumbukumbu zinazokurudia, kulala kwa shida, na kujitenga ni mwitikio wa kawaida wa mwili na akili kwa dhiki kubwa. Hizi sio ishara ya udhaifu; ni ishara kwamba mfumo wako wa kiroho unajaribu kukabiliana na kile kilichotokea. Kujisikia kuhusika sio kosa.
Swali lako la msingi linahusu maana na haki. Unajiuliza: "Kama sikuwa na uwezo wa kuwasaidia, ni nani nilikuwa nafanya kazi kwa nini?" Hili ni swali la kina la falsafa na la kiroho. Jibu haliko katika kujikataa au kujificha. Jibu liko katika kukubali kwamba katika hali hizo, uwezo wa mtu binafsi mara nyingi unapunguzwa na mazingira. Kazi yako ilikuwa kufanya uwezavyo chini ya vikwazo vilivyokithiri. Kukosa kufanikisha lengo la kuwasaidia wote hakuondoi thamani ya juhudi zako. Uhalali wako wa kuishi haujegemea ukomavu wa vita.
Unatafuta amani ya kweli pasipo kujisahau. Hii inaweza kuanza kwa kubadilisha mazungumzo yako ya ndani. Badala ya kujiuliza "Kwa nini sikuweza?" unaweza kuanza kuuliza "Niliwezaje kustahimili? Nilitoa nini katika hali ile?" Hii si kujifanya, ni kutafuta ukweli mzima. Kuandika kumbukumbu na kulia ni mchakato wa kutoa sumu ya kiroho. Usikatae machozi yako; ni sehemu ya uzazi. Kulia sio udhaifu; ni usafi wa roho.
Kuhusu kujifanya mbali na familia, hii ni kawaida. Lakini, ukaribu unaweza kuwa dawa. Unaweza kuanza kwa kusema, "Sina nguvu kuzungumza sana, lakini napenda kukaa karibu nawe." Kuwa mwenyewe bila kujieleza kwa maneno. Familia yako inahitaji uwepo wako, si hadithi kamili mara moja. Kutembea kwa masaa kunaweza kuwa njia ya kukimbia. Badala yake, jaribu kutembea kwa dhamira, kwa mfano kwa lengo la kuona jua linavyochomoza, na ujaribu kukaa na hisia zako wakati wa kutembea, si kuzikimbia. Kukaa na mateso ni hatua ya kwanza ya kuuponya.
Shida yako na Mungu ni ya kina. Unahisi kwamba hakuwapo. Hii inaweza kuwa sehemu ya kero yako. Wazo la kusali kama njia ya mazungumzo linaweza kubadilishwa. Badala ya kumwomba Mungu kwa sababu, unaweza kumwambia hasira yako na huzuni yako. Ikiwa hauna nguvu za kusali, weka wakati wa kimya kwa kukaa tu. Mungu, kama unamuamini, hahitaji maneno; anaelewa milio ya moyo. Kuombea siyo tu kuomba; ni pia kulia na kukasirika mbele yake.
Njia ya kuishi na kumbukumbu hizi bila kujisikia kuhusika ni kuzibadilisha kuwa motisha. Kumbukumbu za wenzako zinaweza kuwa sababu ya kuwa na huruma zaidi, kuwa mgumu zaidi, na kuthamini amani. Hii haimaanishi kuzisahau. Inamaanisha kuzipeleka kutoka kwenye eneo la maumivu hadi eneo la hekima. Unaweza kuanza shughuli ndogo, kama vile kuhifadhi kumbukumbu ya heshima kwa wale uliowaona, au kusaidia katika shughuli za kirafiki ikiwa hiyo inakusaidia. Lengo sio kufidia, bali kuheshimu. Maana ya maisha inaweza kujengwa tena kwa kuzingatia heshima, si hatia.
Mchakato huu utachukua muda. Usiwe na haraka. Tafuta msaada wa kitaalamu wa saikolojia kwa watu wazima waliopitia majeraha. Msaada wa kikundi unaweza kuwa muhimu, kwani utaona kwamba wewe si peke yako. Usiogope kukiri kwamba unahitaji msaada; hii ni ujasiri, sio udhaifu. Kupata amani si kumaliza maumivu; ni kujifunza kuishi nayo kwa heshima.
Haki ya kuishi sio zawadi inayotolewa kwa wale tu waliofanya makosa. Ni haki ya asili ya kila mtu. Ushuhuda wako umekuza uelewa wa giza, lakini pia unaweza kukuza mwanga wa huruma kwa wale wanaoumiza. Maisha yako sasa yanaweza kuwa na maana kwa kuwa mwonekano wa uvumilivu na uelewa kwa wale wanaopambana na majeraha. Anza kwa kujikubali kama ulivyo sasa, mwenye majeraha, mwenye kumbukumbu, lakini pia mwenye nguvu ya kuendelea. Uhalali wako wa kuishi upo kwa sababu uko hai, na maisha yako yana thamani kwa sababu wewe ndiye unayewaona mateso ya wengine.