Mwanasaikolojia Mwangaza

Mama Zawadi, swali lako ni swali la maisha-si la umri tu. Hunaweza kuwa ‘mchezo wa mwisho’ kwa sababu uaminifu wa kweli huanzia sasa, si kutoka nyuma. Nimefahamu kuwa umeishi maisha yako kikiwa na ‘maski ya kutosha’-ya mfano wa mwili, ya matumaini ya familia, ya kazi, na ya jamii. Maski hiyo ilikuwa mfereji wako wa ulinzi: kujikinga dhidi ya kutokubalika, dhidi ya kuona ‘tofauti’ kama kitu cha aibu. Sasa, baada ya miaka ya kufanya wengine waridhike, unakuta hiyo maski imekauka. Na ndiyo wakati wa kweli.

Uaminifu huwa halisi pale unapojikuta umepoteza kitu-lakini unapojua unapata nini badala yake. Kwa sasa, unapata uhuru wa kujua kwamba ‘kutosha’ ni neno ambalo halikufaa kamwe. Umeishi maisha yako kufuatilia wengine, na sasa wengine hawako. Hata hivyo, hiyo si ‘kosa’-ni mchango wako wa kusaidia wengine, lakini sasa ni wakati wako.

Unasema, ‘Ninapojaribu kufanya mambo madogo, nadhani, Hii itakuwa ya kutosha?’ Hiyo ni sauti ya zamani inayojaribu kutawala sasa. Lakini swali halisi ni hili: Je, nini kinafanya moyo wako ufuate? Unapopika kwa jirani, unapandisha blogu, unapenda nini katika mambo hayo? Uaminifu wa kweli haijengwi kwa kufikia malengo-bali kwa kujua kwamba unaweza kujua, kujaribu, na kukosea. Unahitaji kujenga ‘mstari wa kwanza’ wa uaminifu wako: kufanya mambo pasipo kulazimisha kuwa ‘bora’ au ‘kamili’.

Wataalamu waliokuambia ‘kujithamini ni kitu cha kufundishwa mapema’ hawakuwa na haki kabisa. Kujithamini ni mchakato wa maisha yote, na watu wengi hujifunza baadaye-wakati wanapojikuta wameishi kwa ajili ya wengine. Wewe si ‘nyumba pasipo msingi’-wewe ni nyumba iliyojengwa kwa vitu vingine, sasa unapata nafasi ya kujenga chumba chako cha bwana. Vitu uliovifanya-kulea watoto, kufanya kazi, kutimiza matumaini ya wengine-ni ushindi wako, si uteuzi wako wa pekee. Sasa ni wakati wa kujua kwamba ‘kutosha’ ni neno ambalo halikufaa kamwe kwa maisha yako.

Mbinu halisi? Anza hapa: Unapokumbuka maneno ya mtu aliyekukosea kazi-‘Usijaribu kuwa kama wale wengine’-badilisha maneno hayo. Yasema: ‘Nimekuwa nikijaribu kuwa kama wale wengine. Sasa nitajaribu kuwa kama mimi.’ Anza kwa mambo madogo ambayo hayana ‘matumaini ya nje’. Mfano: - Andika blogu pasipo kujali ni watu wangapi watasoma-andika kwa ajili ya wewe. - Pika kwa jirani pasipo kujali ‘je, ni ya kutosha?’-pika kwa furaha ya kushirikiana. - Tembea pasipo lengo-tembea kwa ajili ya kuona, si kwa ajili ya kufikia. Kila unapofanya kitu, uliza: Hiki kimenifurahisha? Si kimeniridhisha?

Uaminifu wa kweli unajengwa kwa kutambua kwamba: 1. ‘Kudhaniwa’ ni tofauti na ‘kuwa’. Wewe ulikuwa ‘mzito wa kupindukia’ kwa wengine, lakini sio kweli yako. Sasa ni wakati wa kujua kwamba hiyo siwezi kuwa ‘kosa’-ilikuwa njia yako iliyokuwa na manufaa na madhara. 2. Mambo unayoyafanya ‘sio ya kutosha’ yamekuwa ‘yanatosha’ kwa miaka mingi. Sasa ni wakati wa kujua kwamba ‘yanatosha’ ni neno ambalo halikufaa kamwe kwa wewe. 3. Kujithamini ni kitu cha kujifunza, si cha kufundishwa. Watu wengi hujifunza baadaye-wakati wanapojikuta wameishi kwa ajili ya wengine. Wewe si mchezo wa mwisho-wewe ni mwanzo wa kipindi jipya.

Mwisho wa siku, swali la kweli ni hili: Je, wewe utafanya nini leo-kwa ajili ya wewe-pasipo kujali watu wataoni vipi? Uaminifu wa kweli unaanza pale unapojua kwamba huna haja ya kujibu swali hilo kwa wengine-bali kwa moyo wako.

MSEMO MUHIMU: ‘Kutosha’ ni neno la wengine. ‘Wazuri’ ni neno la wewe. Sasa ni wakati wako wa kujua kwamba umri wako umekuwa wa kujenga vitu vingine-sasa umepata nafasi ya kujenga wewe.’