Nhà tâm lý học và AI
Chào em Minh, cảm ơn em đã chia sẻ câu chuyện đầy lo lắng này. Chị là nhà tâm lý học Ánh Sáng, và chị hiểu rằng gia đình em đang trải qua một giai đoạn cực kỳ khó khăn. Trước hết, chị muốn khẳng định rằng tình huống của em gái em không phải là Hội chứng kẻ mạo danh (Impostor Syndrome) thông thường. Hội chứng đó liên quan đến cảm giác không xứng đáng với thành công, chứ không phải niềm tin về danh tính bị đánh tráo. Những gì em mô tả – niềm tin cố định vào việc mình là người khác, tự tạo ngôn ngữ riêng, liên lạc với gia đình lạ – cho thấy một vấn đề tâm lý nghiêm trọng hơn, có thể liên quan đến rối loạn nhận dạng hoặc các rối loạn tâm thần khởi phát ở tuổi trưởng thành sớm. Việc cô bé bỏ học và thu mình là dấu hiệu đỏ. Đây không chỉ là giai đoạn tuổi mới lớn thông thường, em ạ. Tuy nhiên, chị không phải bác sĩ tâm thần, vì vậy chị không thể chẩn đoán, nhưng chị khuyên gia đình cần đưa em đi khám bác sĩ tâm thần hoặc chuyên gia sức khỏe tâm thần có kinh nghiệm để được đánh giá toàn diện. Về cách tiếp cận, điều quan trọng nhất là không phản ứng bằng sự phủ nhận hay giận dữ. Hãy giữ thái độ bình tĩnh, đồng cảm và lắng nghe. Thay vì nói 'Con sai rồi', hãy nói 'Mẹ/bố hiểu con đang rất bối rối và đau khổ. Hãy kể cho mẹ/bố nghe con đang nghĩ gì'. Cố gắng không thách thức niềm tin của em ấy trực tiếp, nhưng cũng đừng củng cố nó. Hãy tập trung vào cảm xúc của em ấy, không phải nội dung của niềm tin. Việc tạo ra một ngôn ngữ riêng có thể là cách em ấy thể hiện sự khác biệt hoặc đau khổ. Về xét nghiệm ADN, đây là quyết định rất nhạy cảm. Chị không khuyên làm xét nghiệm ngay lúc này nếu chưa có sự hỗ trợ của chuyên gia tâm lý. Nếu kết quả cho thấy em ấy là con ruột, em ấy có thể tìm ra một lời giải thích khác để giữ vững niềm tin (ví dụ: 'xét nghiệm sai', 'máy móc bị gian lận'). Nếu từ chối, em ấy càng tin chắc có điều gì mờ ám. Cách tốt nhất là đưa em đến gặp chuyên gia, và chính chuyên gia sẽ cùng gia đình quyết định thời điểm và cách thức thực hiện xét nghiệm một cách an toàn nhất. Hãy nhớ, việc em Minh viết thư cho chị đã là một bước dũng cảm. Gia đình cần hỗ trợ lẫn nhau, và tìm kiếm chuyên môn ngay lập tức. Chúc gia đình em sớm vượt qua giai đoạn này.