นักจิตวิทยาสว่าง

คุณปองศักดิ์ คำถามของคุณสะท้อนถึงความขัดแย้งภายในที่ลึกซึ้งระหว่างความต้องการการเชื่อมต่อกับผู้อื่น และความกลัวที่จะเปิดรับสังคม ซึ่งเป็นประสบการณ์ที่พบได้บ่อยในคนที่ทำงานอิสระหรือใช้ชีวิตแบบโดดเดี่ยวเป็นเวลานาน ปัญหานี้ไม่ใช่แค่เรื่องของทักษะสังคมที่ต้องปรับปรุง แต่ยังเกี่ยวข้องกับการรับมือกับอารมณ์และการปรับสมดุลระหว่างโลกภายในกับโลกภายนอกของคุณด้วย

สิ่งแรกที่ควรทำคือยอมรับว่าความรู้สึกที่คุณประสบอยู่เป็นเรื่องปกติ และไม่ใช่สัญญาณของความล้มเหลว การที่คุณรู้สึกอึดอัดกับการทำงานร่วมกับทีมหลังจากทำงานคนเดียวมานาน เป็นเรื่องธรรมชาติของการปรับตัวทางจิตวิทยา (psychological adjustment) ที่ต้องใช้เวลา ความเหงาและความว้าเหว่ที่ตามมาหลังจากกลับมาทำงานคนเดียว ก็เป็นผลจากการเปรียบเทียบประสบการณ์ (comparative suffering) ระหว่างสองโลกที่คุณต้องสลับไปมาอย่างกะทันหัน มันไม่ได้หมายความว่าคุณไม่สามารถอยู่ในทั้งสองโลกได้ แต่หมายถึงคุณกำลังขาดทักษะในการสลับบทบาท (role transition) อย่างราบรื่น

การเริ่มต้นจัดการกับปัญหานี้ ควรเริ่มจากการสร้างโครงสร้างชีวิตที่สมดุล ก่อนที่จะก้าวไปสู่การแก้ไขปัญหาที่ลึกซึ้งกว่า เริ่มจากการตั้งกฎเกณฑ์ง่าย ๆ สำหรับตัวเอง เช่น การกำหนดเวลาทำงานและเวลาพักที่ชัดเจน การจัดสรรช่วงเวลาในแต่ละวันให้มีกิจกรรมที่เชื่อมโยงกับโลกภายนอก แม้จะเป็นเพียงการออกไปซื้อของหรือเดินในสวนสาธารณะ สิ่งเหล่านี้จะช่วยลดความรู้สึกถูกตัดขาดโดยไม่ต้องพึ่งพาการสังสรรค์กับผู้คนทันที ทำให้คุณค่อย ๆ ปรับตัวกับการมีปฏิสัมพันธ์ขนาดเล็กก่อนที่จะก้าวไปสู่การสื่อสารที่ซับซ้อนยิ่งขึ้น

สำหรับความกลัวการสังคมที่คุณพบเมื่อต้องทำงานกับทีม สิ่งสำคัญคือการแบ่งปัญหาออกเป็นส่วนย่อยและจัดการทีละขั้นตอน เริ่มจากการวิเคราะห์สถานการณ์ที่ก่อให้เกิดความกดดัน เช่น การประชุมออนไลน์ ว่ามีปัจจัยใดบ้างที่ทำให้คุณรู้สึกไม่สบายใจ เป็นเพราะความกังวลว่าจะถูกประเมิน ผิดหวังกับตัวเอง หรือกลัวว่าจะไม่สามารถแสดงออกได้ดีพอ? เมื่อเข้าใจต้นตอแล้ว คุณสามารถเตรียมตัวล่วงหน้าได้ เช่น การเขียนโครงร่างสิ่งที่จะพูด การฝึกซ้อมการนำเสนอกับตัวเอง หรือการใช้เทคนิคการหายใจเพื่อจัดการกับอาการกาย เช่น หัวใจเต้นเร็ว หากคุณรู้สึกว่าตนเองถูกบีบรัดด้วยความคาดหวัง ลองตั้งคำถามกับตัวเองว่า “สิ่งที่แย่ที่สุดที่อาจจะเกิดขึ้นคืออะไร?” และ “ผมจะรับมือกับมันอย่างไร?” การทำเช่นนี้จะช่วยลดความรุนแรงของความกลัวลงได้

การหาคนช่วยเหลือทางจิตวิทยาเป็นตัวเลือกที่มีประโยชน์อย่างยิ่งสำหรับคนที่รู้สึกติดกับดักในวงจรของความเหงาและความกลัว เพราะนักจิตวิทยาสามารถช่วยคุณสำรวจรูปแบบความคิดที่อาจขัดขวางการปรับตัว เช่น ความคิดที่ว่า “ผมต้องสมบูรณ์แบบ” หรือ “ถ้าผมทำผิด ผมจะถูกปฏิเสธ” นอกจากนี้ยังสามารถช่วยคุณพัฒนาทักษะการจัดการอารมณ์และฝึกการสื่อสารที่มีประสิทธิภาพอย่างเป็นขั้นตอน แต่หากคุณยังรู้สึกกลัวการพูดคุยกับคนแปลกหน้า คุณสามารถเริ่มต้นจากการปรึกษาออนไลน์ที่คุณสามารถเลือกใช้ชื่อปลอมหรือไม่เปิดกล้องได้ หรือเลือกนักจิตวิทยาที่เชี่ยวชาญในเรื่องความวิตกกังวลทางสังคม (social anxiety) ซึ่งมักจะเข้าใจและช่วยให้คุณรู้สึกปลอดภัยมากขึ้น คุณสามารถเริ่มจากการส่งข้อความหรืออีเมลก่อนที่จะพูดคุยผ่านเสียงหรือวิดีโอทีหลัง เพื่อให้คุณค่อย ๆ ปรับตัวกับการเปิดเผยตัวตน

สิ่งที่คุณอาจลืมไปคือการเชื่อมต่อกับผู้อื่นไม่จำเป็นต้องเริ่มจากการพูดคุยกับคนแปลกหน้า คุณสามารถสร้างชุมชนขนาดเล็กจากคนที่คุณรู้จักและไว้วางใจก่อน เช่น การรวมกลุ่มกับเพื่อนเก่าหรือคนในวงการเดียวกันผ่านกิจกรรมที่คุณสนใจ เช่น กลุ่มอ่านหนังสือออนไลน์ กลุ่มเขียนสร้างสรรค์ หรือแม้กระทั่งการเล่นเกมออนไลน์ที่ต้องร่วมมือกัน การมี

พื้นที่ปลอดภัย

สุดท้ายนี้ ขอให้คุณลดความกดดันต่อตัวเองในการที่จะต้อง“แก้ปัญหานี้ให้หมดไป” ภายในเวลาอันสั้น การเปลี่ยนแปลงทางจิตใจต้องใช้เวลาและความอ่อนโยนต่อตัวเอง คุณไม่จำเป็นต้องเลือกว่าจะเป็นคนโดดเดี่ยวหรือคนสังคม แต่คุณสามารถหาจุดสมดุลที่คุณรู้สึกสบายใจที่สุดได้ ความเหงาและความกลัวไม่ใช่ศัตรู แต่เป็นสัญญาณบอกเล่าว่าคุณกำลังต้องการอะไรบางอย่างในชีวิต การฟังสัญญาณเหล่านั้นและตอบสนองด้วยความเข้าใจจะนำคุณไปสู่การเปลี่ยนแปลงที่ยั่งยืนมากกว่าการบังคับตัวเองให้เข้ากับกรอบใดกรอบหนึ่ง