Mwanasaikolojia na AI
Jambo la kwanza na muhimu zaidi, Juma, ni kutambua kwamba hisia za kujiona si mzuri wa kutosha si dalili ya udhaifu, bali ni matokeo ya uzoefu wa maisha, na unaweza kuanza hatua kwa hatua kujenga kujiamini upya. Kujiamini si kitu unachokizaliwa nacho; ni kitu unachokijenga kwa mazoea na uvumilivu. Kwa umri wako wa miaka 61, una hekima nyingi ambazo unaweza kuzitumia kama msingi. Anza kwa kufanya mazoezi madogo ya kujitambua kwa makusudi. Kila siku, chukua dakika chache kukaa kimya, kama vile kufanya yoga ya utulivu, na uangalie mawazo yako bila kuyahukumu. Unapogundua mawazo ya kujikosoa kama 'Sina uwezo wa kutosha', tambua kuwa ni mawazo tu, sio ukweli. Badilisha mawazo hayo kwa kujiambia kwa upole: 'Nina thamani kama nilivyo'. Mazoezi kama haya ya kujihurumia yanaweza kukusaidia kuelewa kwamba thamani yako haitegemei kufanana na wengine.
Pia, anza kwa hatua ndogo katika mazingira ya kijamii. Usijilazimishe kujitokeza mbele mara moja. Anza kwa kuwatazama watu wakiongea kwenye vikundi, kisha jitahidi kusema kitu kimoja kifupi kwenye mazungumzo. Kumbuka kwamba watu wengi wanashughulika na mashaka yao wenyewe, si kukuhukumu wewe. Pia, ni muhimu kusherehekea mafanikio yako madogo. Kila hatua unayochukua, kama kuzungumza na mgeni au kushiriki katika shughuli ndogo, jitoe sifa. Andika mafanikio hayo katika daftari la shukrani. Hii itaimarisha mtazamo wako kuelekea uwezo wako mwenyewe.
Kwa kuzingatia umri wako, ni muhimu pia kugeuza mazoea ya kufikiri ambayo yamekukwamisha kwa miaka mingi. Mara nyingi, tunalinganisha wenyewe na wengine bila kuzingatia safari zetu binafsi. Kila mtu ana nguvu na udhaifu wake, na wewe una upekee wako ambao wengine hawana. Tafuta shughuli unazozipenda na ujisikie vizuri kuzifanya, kama vile kusoma, kutembea kwenye asili, au kushiriki katika kikundi kidogo cha watu wenye nia kama wewe. Hii itakupa ujasiri kujua kwamba una mchango wa kutoa. Kumbuka, kujiamini ni safari, sio lengo kuleta muda mfupi. Endelea kujipa huruma na subira, na utaona mabadiliko kwa wakati.