Ψυχολόγος Φωτεινή

Μαρία, ακούγεται πως έχεις βρεθεί κάτω από μεγάλη και παρατεταμένη πίεση. Η φροντίδα της μητέρας σου, οι οικονομικές δυσκολίες και οι απαιτήσεις της δουλειάς μπορούν να εξαντλήσουν τα αποθέματα υπομονής και ενέργειας. Το ότι παρατηρείς την αλλαγή και ζητάς βοήθεια δείχνει πως θέλεις να προστατεύσεις τις σχέσεις σου. Οι εκρήξεις θυμού δεν σημαίνουν ότι είσαι κακή μητέρα ή σύζυγος, αλλά είναι ένα σημάδι ότι κάτι χρειάζεται προσοχή και υποστήριξη.

Ο θυμός συχνά λειτουργεί σαν προειδοποιητικό σήμα για κούραση, φόβο, αδικία, στενοχώρια ή υπερφόρτωση. Δεν χρειάζεται να τον καταπιέσεις, αλλά μπορείς να μάθεις να αναγνωρίζεις τι προηγείται της έκρηξης. Για μία ή δύο εβδομάδες, σημείωνε σύντομα πότε εμφανίζεται, τι συνέβη λίγο πριν, τι σκέφτηκες, τι ένιωσες στο σώμα σου και πόσο είχες κοιμηθεί ή φάει. Πρόσεξε σημάδια όπως σφίξιμο στο σαγόνι, ένταση στους ώμους, γρήγορη ομιλία ή την παρόρμηση να υψώσεις τη φωνή. Όσο νωρίτερα εντοπίζεις την ένταση, τόσο περισσότερες επιλογές έχεις πριν γίνει έκρηξη.

Όταν καταλάβεις ότι ανεβαίνει ο θυμός, βάλε ως πρώτο στόχο να μην συνεχίσεις τη συζήτηση εκείνη τη στιγμή. Μπορείς να πεις, "Έχω φορτιστεί και δεν θέλω να φωνάξω. Θα κάνω ένα διάλειμμα και θα επιστρέψω σε είκοσι λεπτά". Απομακρύνσου σε ασφαλές σημείο, πιες λίγο νερό και δοκίμασε αργές εκπνοές, αφήνοντας την εκπνοή λίγο μεγαλύτερη από την εισπνοή. Ένας σύντομος περίπατος ή το να πλύνεις το πρόσωπό σου μπορεί επίσης να σε βοηθήσει να μειώσεις την ένταση. Συμφώνησε με την οικογένειά σου ότι το διάλειμμα δεν είναι τιμωρία ή εγκατάλειψη της συζήτησης, αλλά τρόπος να επιστρέψεις πιο ήρεμη. Κάνε παύση και απομακρύνσου προσωρινά, όχι για να αποφύγεις το θέμα, αλλά για να το αντιμετωπίσεις χωρίς φωνές.

Όταν ηρεμήσεις, προσπάθησε να περιγράψεις συγκεκριμένα τι σε ενόχλησε και τι χρειάζεσαι, χωρίς χαρακτηρισμούς ή γενικεύσεις. Για παράδειγμα, "Όταν χρειάζεται να οργανώσω μόνη μου όλα τα ραντεβού της μαμάς, νιώθω εξαντλημένη. Χρειάζομαι να μοιράσουμε τις υποχρεώσεις". Ζήτησε από τον σύζυγό σου και, ανάλογα με τις δυνατότητές τους, από τα παιδιά να αναλάβουν συγκεκριμένες πρακτικές δουλειές. Μια σύντομη οικογενειακή συζήτηση σε ήρεμη στιγμή μπορεί να βοηθήσει να συμφωνήσετε ποιος κάνει τι. Αν έχεις ήδη φωνάξει, μπορείς να επανορθώσεις λέγοντας ότι λυπάσαι για τον τρόπο που μίλησες, χωρίς να ακυρώνεις το ζήτημα που ήθελες να συζητήσεις. Η επανόρθωση δεν σημαίνει ότι δεν θα ξαναθυμώσεις, αλλά δείχνει υπευθυνότητα και ανοίγει δρόμο για διαφορετική επικοινωνία.

Παράλληλα, χρειάζεται να εξετάσεις πώς μπορεί να μειωθεί το συνολικό φορτίο σου. Δες αν συγγενείς, φίλοι ή άλλοι διαθέσιμοι άνθρωποι μπορούν να μοιραστούν τη φροντίδα της μητέρας σου, έστω για λίγες ώρες ή για συγκεκριμένες δουλειές. Επικοινώνησε με τον γιατρό της ή με την κοινωνική υπηρεσία της περιοχής σας για να ενημερωθείς αν υπάρχουν υπηρεσίες φροντίδας ή πρακτική στήριξη. Για τα οικονομικά, μια ήρεμη καταγραφή των άμεσων εξόδων και μια συζήτηση με τον σύζυγό σου μπορεί να μετατρέψει ένα αόριστο βάρος σε συγκεκριμένα επόμενα βήματα. Φρόντισε επίσης, όσο είναι εφικτό, να έχεις σταθερό ύπνο, τακτικά γεύματα, λίγη κίνηση και μικρά διαλείμματα που δεν είναι αφιερωμένα σε υποχρεώσεις. Αυτά δεν λύνουν τα προβλήματα, αλλά ενισχύουν την αντοχή σου.

Επειδή η ευερεθιστότητα είναι σχετικά πρόσφατη και επιμένει εδώ και έναν χρόνο, θα ήταν χρήσιμο να μιλήσεις με τον γιατρό σου, ώστε να εξεταστούν πιθανοί παράγοντες υγείας, ύπνου ή ορμονικών αλλαγών που ενδέχεται να επηρεάζουν τη διάθεση. Δεν σημαίνει ότι υπάρχει απαραίτητα κάποιο πρόβλημα, αλλά αξίζει να αξιολογηθεί η αλλαγή. Μπορείς επίσης να απευθυνθείς σε ψυχολόγο για ατομική υποστήριξη. Η δουλειά μπορεί να εστιάσει στην αναγνώριση των πυροδοτών, στη διαχείριση της έντασης, στα όρια και στις πρακτικές διεκδίκησης αναγκών. Αν οι συγκρούσεις έχουν γίνει συχνές, η συμβουλευτική ζεύγους ή οικογένειας μπορεί να βοηθήσει, εφόσον όλοι συμφωνούν και αισθάνονται ασφαλείς.

Αν κάποια στιγμή φοβηθείς ότι μπορεί να βλάψεις τον εαυτό σου ή κάποιον άλλον, απομακρύνσου από τη σύγκρουση, ζήτησε αμέσως από έμπιστο πρόσωπο να μείνει μαζί σου και επικοινώνησε με επαγγελματία υγείας ή με τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης της περιοχής σου. Δεν χρειάζεται να περιμένεις να φτάσεις στα όριά σου για να ζητήσεις βοήθεια. Το πρώτο βήμα δεν είναι να μην θυμώσεις ποτέ, αλλά να δημιουργήσεις χώρο ανάμεσα στον θυμό και στην αντίδρασή σου. Με στήριξη, κατανομή των ευθυνών και σταθερή εξάσκηση, μπορείς να μειώσεις τις εκρήξεις και να αποκαταστήσεις σταδιακά την επικοινωνία στην οικογένειά σου.